gender- en seksuele diversiteit in het onderwijs

lesmateriaalpo/vo
  • Direct bruikbare gedichten voor alle leeftijden
  • Lesbrieven bij gedichten
  • Bruikbaar in de Week van de Poëzie en Gedichtendag

De Week van de Poëzie, Nationale Gedichtendag… mooie momenten om ook eens een gedicht te gebruiken over thema’s als verliefd zijn, trouwen, pesten, jezelf zijn, anders zijn, seksuele diversiteit en genderdiversiteit.

Op wie ben ik? – Pim Lammers

Mama is op papa, papa ook op haar.
Mijn oma was op opa.
Mijn tantes zijn op elkaar…. >>>

En hij leefde nog lang en gelukkig – Pim Lammers

Joep: En nu gaat de ridder de prinses redden van de draak!
Karlijn: Dat is lief, maar de prinses kan zichzelf wel redden.
Joep:  Nee, dat kan ze niet. Prinsessen hebben geen zwaarden! >>>

Tante Ben – Pim Lammers

Soms vragen kinderen aan mij:
is je tante man of vrouw?
Maar ik weet het niet:
tante Ben draagt jurken,
alleen nooit roze, altijd blauw >>>

Drie gedichten van Pim Lammers over respectievelijk ‘verliefd worden op wie je wil’, ‘gendernomen en -stereotypen’ en ‘genderdiversiteit’. Het COC heeft de gedichten met bijbehorende lesbrieven voor groep 3, 4 en 5 gebundeld in een boekje Gedichten van Pim Lammers (voor Paarse Vrijdag) dat je online kunt gebruiken of downloaden.

Joris Jan Bas – Ted van Lieshout

Joris Jan Bas uit Koog aan de Zaan trok op een ochtend een jurkje aan.
Toen ging hij naar school met een strik in zijn haar en alle kinderen pestten hem daar… >>>

Dit gedicht van Ted van Lieshout uit de bundel ‘Wij zijn bijzonder, misschien zijn wij een wonder’ gaat eigenlijk over een eigenwijs jongetje dat lekker iets anders doet dan van hem verwacht wordt.  Het gedicht is opgenomen het boekje Poëzielessen voor het basis- en primair onderwijs (2016) van Stichting Lezen (p59). Uitgeverij Leopold maakte de bijbehorende Lesbrief ‘Wij zijn bijzonder’. Om de les compleet te maken kun je ook de kleurplaat downloaden.

Ooms – Annemarie van den Brink

Ik heb twee supertoffe ooms
oom Carlos en oom Tjerk
Oom Tjerk is blond en lang en dun
oom Carlos breed en sterk… >>>

Dit gedicht van Annemarie van den Brink uit de bundel ‘Er zit een feest in mij’ gaat over een kind dat op de vrolijke bruiloft is van zijn twee ooms. Het gedicht Ooms kun je ook vinden op de website van Annemarie van den Brink.

 

‘Paarse vrijdag’ – Marianne van Velzen

Vandaag zie ik regenbogen
en kleurt mijn hart een beetje paars
is anders zijn de standaard
en zijn eenheidsworsten schaars >>>

Stadsdichter Marianne van Velzen schreef in 2019 speciaal voor Paarse Vrijdag een gedicht voor het Vlietland College. Ze stelde de pdf van haar gedicht beschikbaar voor de website van Gendi.

 

 

Tjongejonge – André Sollie

Later trouw ik met Pepijn.
 Later, als ik groot ben.
 Als we grote mensen zijn.
 Hij en ik.
 Ik en Pepijn.

 Altijd bij elkaar.
 Dat is wat we willen,
 Zo graag willen.
 Het voelt als dorst.

 Later gaan we samen trouwen.
 Als er haar groeit op mijn borst.”

‘Tjongejonge’ is een dichtbundeltje uit 2009 van André Sollie met zeer toegankelijke en herkenbare gedichten van een jongetje dat man wordt en ontdekt dat hij op jongens valt.

Jongen op ballet – Ivo de Wijs

Ik krijg het te horen bij ieder gesprek
Ze vinden het niks voor ’n jongen
Ze vinden het ànders en ànders is gek
Daar ben ik allang van doordrongen…. >>>

Het Poëziepaleis maakte een lesbrief met een doorschrijfgedicht bij de tekst ‘Jongen op ballet’ van Ivo de Wijs. bekijk ook het bijbehorende lied.

Tips voor het gebruik van gedichten in de klas

  • Bedenk dat je seksuele diversiteit niet altijd als thema hoeft te benoemen. Laat ook eens verschillende gezinsvormen en soorten mensen ‘voorbijkomen’.
  • De Poëzieweek geeft ieder jaar nieuwe tips om op school met gedichten aan de slag te gaan.
  • Het Poëziepaleis helpt leerkrachten om gedichten de klas in te brengen.
  • In de column Vage shit man, poëzie geeft Henk ter Haar de tip voor een ‘Gedichtendeler’.

Vragen over sociale veiligheid en lhbti+ op school?

Bel met de helpdesk van School & Veiligheid.